Text Size

14 november kan een keerpunt vormen. Voor een Zuid-Europese algemene staking!


  • Naar een Europese algemene staking!

  • Weg met de regeringen van de trojka!

  • Weg met het Europa van de markten!

  • Voor een democratisch socialistisch Europa van de arbeidersklasse!

Op 14 november is er een Europese actiedag tegen het besparingsbeleid dat overal op het continent leidt tot een aanval op de levensstandaard van de meerderheid van de bevolking. De actiedag van 14 november kan een succesvolle stap in de richting van een echte Europese algemene staking vormen.

Verklaring van het CWI, de internationale organisatie waar Socialistisch Alternatief deel van uitmaakt

Op 17 oktober kwamen de Europese ‘leiders’ bijeen om een top van staatshoofden in Brussel voor te bereiden. Het was de zoveelste crisisbijeenkomst sinds het begin van de economische crisis en de daaruit volgende sociale en politieke onrust die de fundamenten van het patronale Europese eenheidsproject door elkaar is beginnen te schudden. Het was weinig verrassend dat deze top, net zoals de voorgaande toppen, eindigde zonder de minste indicatie van stappen om de explosieve economische en schuldencrisis aan te pakken. Onder aanvoeren van de trojka (EU, ECB en IMF), de markten en de kapitalistische politieke leiders gaat Europa verder op de weg naar een dieper wordende sociale ramp met een versnelling van de economische recessie en een allesvernietigend beleid van een algemene aanval op de levensstandaard en het leven van de arbeiders, jongeren, werklozen en gepensioneerden doorheen het continent. De afgelopen drie weken alleen al kwamen er nieuwe besparingsplannen in Griekenland, Spanje en Portugal. Het zijn slechts de nieuwste onderdelen van een eindeloos offensief.

Terwijl de Europese leiders bijeenkwamen, werd elders in dezelfde stad op hetzelfde ogenblik een belangrijke beslissing genomen, die om een Europese actiedag tegen het besparingsbeleid te houden. Deze actiedag van het Europees Vakverbond kan potentieel een keerpunt in de strijd betekenen. Op 14 november zullen er overal in Europa acties zijn met al minstens een gezamenlijke algemene staking in Portugal en Spanje, een algemene staking van een halve dag uitgeroepen door de grootste Italiaanse vakbond (CGIL) en grote betogingen in andere Europese hoofdsteden. Dit zal een dag van internationale strijd zijn op een hoger niveau dan eerdere actiedagen. Het is een eerste poging om tot een gezamenlijke algemene staking te komen. Wij verwelkomen deze beslissing en zullen er alles aan doen om van 14 november een geslaagde dag van strijd te maken, een dag die de basis kan leggen voor meer algemene acties. Een succesvolle stakingsdag met protestacties kan een boodschap van eenheid geven en uitdrukking geven aan de woede van de werkende bevolking doorheen Europa. Het kan ook het gevoel van isolement doorbreken dat momenteel bestaat onder delen van de arbeiders en jongeren in landen als Griekenland.

Van bij het begin van de huidige crisis hebben wij nadruk gelegd op de noodzaak van een Europese strijd tegen het beleid. We deden dat nog vlak voor het EVV naar buiten kwam met de oproep voor een actiedag op 14 november. We namen ook concrete initiatieven om het idee van internationale actie te populariseren en te concretiseren op een manier die verder ging dan de symbolische Europese betogingen die het EVV eerder organiseerde. De positieve beslissing van het EVV om op 14 november gecoördineerde acties te organiseren is het logische gevolg van het feit dat doorheen het hele continent een aanval wordt ingezet op de arbeiders en daarbij ook een groeiend verzet aanwezig is. Er is een groeiende druk van onderuit in de arbeidersbeweging, vooral in Spanje en Portugal en andere Zuid-Europese landen. De oproep komt er op korte termijn waardoor het moeilijk is om overal degelijke acties te organiseren, maar de actiedag zelf is het resultaat van een grote druk om tot actie over te gaan. Het kan de ‘geest’ van de internationale algemene stakingsacties uit de fles laten. Op deze actiedag kan verder gebouwd worden om de internationale strijd de komende periode verder op te voeren.

De exacte schaal van de actie is nog niet volledig duidelijk. De oproep werd in grote lijnen ondersteund door de Europese vakbondsleiders, maar in verschillende landen is er twijfel en wordt maar halfslachtig tot actie opgeroepen. In Spanje en Portugal is er een oproep tot algemene staking. In Italië heeft de basisvakbond COBAS opgeroepen tot een staking, de CGIL blijft wat aarzelen. Buiten het Iberische schiereiland is er een basis om tot algemene stakingen over te gaan als de vakbondsleidingen er zich achter scharen. In Griekenland waren er dit jaar al vijf algemene stakingen en ging de regering net over tot een nieuwe reeks van aanvallen op de levensstandaard van de bevolking, onder meer door de invoering van een zesdagen werkweek. Door 14 november als belangrijke datum in de aanhoudende strijd van de Griekse arbeidersklasse op te nemen, zou de strijd van de Griekse arbeiders verbonden worden met die van de Spaanse en Portugese arbeiders die inspiratie opdeden bij hun Griekse kameraden en nu op hun beurt inspiratie geven aan de Griekse arbeiders. Het zou mogelijk zijn om van 14 november een algemene staking doorheen zuidelijk Europa te maken. Dat zou Spanje en Portugal omvatten, maar ook in Griekenland, Italië, Cyprus en Malta staat de kwestie op de agenda. In België zijn er delen van de vakbonden die voorstander zijn van een algemene staking. Er is woede en de roep naar actie doorheen de EU. Dat is zelfs het geval in landen waar het nog niet duidelijk is of er effectief protestacties zullen zijn. Waar er geen algemene stakingen worden uitgeroepen, moet alles eraan gedaan worden om degelijke protestacties te organiseren. Voor na de actiedag van 14 november moet er een plan komen om de strijd op internationaal vlak verder uit te breiden en te verbreden.

Nachtmerrie crisis

Het erger worden van de crisis doorheen Europa en de vastberadenheid van de arbeiders en jongeren om terug te vechten, creëert de voorwaarden voor zo’n proces. Op 20 oktober waren er in Londen 150.000 betogers tegen het besparingsbeleid en werd een grote druk gezet op de vakbondsleiding om tot een algemene 24-urenstaking over te gaan, er waren drie algemeen secretarissen van grote vakbonden die zich daarvoor uitspraken. De vakbondsleiders moeten nu de mogelijkheid van zo’n staking bediscussiëren omdat de druk ervoor werd georganiseerd door vakbondsleden van het Nationale Netwerk van Delegees (NSSN). Net als in andere landen maakt de anti-stakingswetgeving het moeilijk om een algemene staking te organiseren in Groot-Brittannië, maar dat mag geen excuus zijn om het niet te doen.

In Ierland blijven tienduizenden weigeren om de “gezingsbelasting” van de trojka te betalen. Het feit dat de Franse regering van Hollande enkele maanden na de verkiezingen al tot besparingen overgaat, bereidt de weg voor om ook hier tot nieuwe confrontaties tussen de klassen te komen. Het is misschien niet onmiddellijk realiseerbaar, maar er is een basis voor socialisten, arbeiders en jonge activisten om het idee voor een Europese algemene staking naar voor te schuiven. De acties op 14 november zouden een belangrijke stap voor een campagne voor zo’n staking kunnen zijn. Het volstaat echter niet om stakingen uit te roepen. Zo’n campagne moet gevoerd worden op de werkvloer en doorheen de arbeidersbeweging om uit te leggen wat de bedoeling is, om de eisen te populariseren, het vertrouwen op te bouwen en een strategie uit te werken om ook de antivakbondswetten aan te pakken in landen waar ze een obstakel vormen voor een algemene staking (zoals in Groot-Brittannië en Duitsland).

Ondanks het belang van een internationaal plan van gecoördineerde actie, is het belangrijk dat dit niet wordt gebruikt om een rem te zetten op de strijd in bepaalde landen. Internationaal gecoördineerde acties moeten organisch voortkomen uit de agenda van strijd in elk land, het begint met de strijd tegen de eigen nationale regeringen en bazen. In Spanje, Portugal en Griekenland bijvoorbeeld mag de noodzaak van gecoördineerde actie doorheen het continent niet worden aangegrepen om na 14 november alle acties terug stil te leggen. Met een opbouwend actieplan met bijvoorbeeld 48-urenstakingen is het mogelijk om een momentum op te bouwen tegenover de verzwakte regeringen van de trojka en de grote bedrijven in deze landen.

14 november moet het begin zijn van een strijd die het verzet doorheen de EU verenigt, het mag geen eindpunt.

Weg met de kapitalistische EU! Voor een Europa van de werkende bevolking!

De Europese klassenstrijd komt in een nieuwe stormachtige periode waarbij het mogelijk is om regeringen ten val te brengen met explosieve bewegingen van werkenden en jongeren. In Portugal zagen we al dat dit tot overwinningen kan leiden, een maatregel om de lonen aan te pakken moest opnieuw ingetrokken worden. Maar om blijvende overwinningen te bekomen en de cyclus van wanhoop en verarming te doorbreken, moeten we onze bewegingen bewapenen met een alternatief dat de rijkdom van de samenleving investeert in jobs en in het terug opkrikken van de levensstandaard in plaats van het betalen van schulden van speculanten en bankiers. Socialisten hebben een cruciale rol te spelen in het tussenkomen in strijdbewegingen om ervoor te zorgen dat we de strijd voor een arbeidersregering op basis van zo’n beleid en op basis van de nationalisatie onder democratische controle van de banken en sleutelsectoren van de economie populariseren. Naarmate de strijd van de Europese arbeiders zich begint te coördineren over de grenzen heen, zien we het potentieel voor een alternatief van de arbeiders op de kapitalistische EU van de markten. Een internationale beweging die opkomt voor een alternatieve, gelijke en vrijwillige democratische socialistische confederatie van Europa, is wat vandaag nodig is.